پرسش و پاسخ های فنی

طبق بند 12 استاندارد حسابداری شماره (1) بخش عمومی با عنوان ”نحوه ارائه صورت‌های مالی“، ”صورت مقایسه بودجه و عملکرد“ به‌عنوان یکی از صورت‌های مالی اساسی واحدهای بخش عمومی تعیین گردیده است و ارائه آن طبق استاندارد حسابداری شماره (2) بخش عمومی با عنوان ”نحوه ارائه اطلاعات بودجه‌ای در صورت‌های مالی“، الزامی می‌باشد. با عنایت به مراتب فوق، درج عنوان صورت مقایسه بودجه و عملکرد در بند مقدمه گزارش حسابرس و بند اظهارنظر ضروری است. همچنین، سطح اهمیت قابل رعایت در خصوص صورت مزبور مطابق سطح اهمیت تعیین شده در سطح سایر صورت‌های مالی اساسی است. چنانچه موارد عدم رعایت قوانین و مقررات در خصوص صورت مالی فوق شناسایی گردد، در بخش گزارش در مورد سایر الزامات قانونی و مقرراتی (گزارش در مورد سایر وظایف بازرس قانونی یا بازرس- حسب مورد)، قابل درج خواهد بود. به‌علاوه در صورت عدم رعایت استاندارد حسابداری شماره (2) یاد شده که منحصراً منجر به تحریف اساسی در صورت مقایسه بودجه و عملکرد گردد، ارائه اظهارنظر جداگانه (مردود) نسبت به آن ضروری می‌باشد.

بر اساس بند (83) استاندارد کنترل کیفیت (1) با عنوان ”کنترل کیفیت در مؤسسات ارائه‌کننده خدمات حسابرسی، سایر خدمات اطمینان‌بخشی و خدمات مرتبط“، مالکیت مستندات کار، به‌استثنای مواردی که در قانون یا مقررات به نحو دیگری مشخص شده باشد، متعلق به مؤسسه حسابرسی است. مؤسسه می‌تواند قسمت‌هایی یا خلاصه‌ای از مستندات کار را در اختیار صاحب‌کار قرار دهد، به شرطی که این اقدام، اعتبار کار انجام شده یا در مورد کارهای اطمینان‌بخشی، استقلال مؤسسه یا کارکنان آن را خدشه‌دار نکند.

حسابرس باید آثار مالی ناشی از عدم تحریر دفاتر قانونی در موعد مقرر قانونی بر صورت‌های مالی را ارزیابی و با ذکر دلایل قانونی، گزارش خود را تعدیل کند.

نظر به اینکه دستورالعمل مزبور بر اساس استاندارد خدمات اطمینان‌بخشی به‌جز حسابرسی و بررسی اجمالی 3400 با عنوان ”رسیدگی به اطلاعات مالی آتی“ تدوین گردیده است، طبق بند 28 استاندارد فوق، گزارش حسابرس بایستی شامل اظهارنظر درباره این‌که اطلاعات مالی آتی بر اساس مفروضات به گونه‌ای مناسب تهیه و طبق استانداردهای حسابداری ارائه شده است یا خیر، باشد.

بر اساس مفاد ردیف ”ب“ بند 39 استاندارد حسابداری (1) با عنوان ”ارائه صورت‌های مالی“ (تجدید نظر شده 1397-لازم‌الاجرا در مورد کلیه صورت‌های مالی که دوره مالی آن‌ها از تاریخ 1/1/1398 و بعد از آن شروع می‌شود)، همچنین مفاد بند 41 استاندارد حسابداری 34 با عنوان ”رویه‌های حسابداری، تغییر در برآوردهای حسابداری و اشتباهات“ (لازم‌الاجرا به شرح فوق)، چنانچه اصلاح اشتباه دوره‌های قبل، اثر با اهمیتی بر اطلاعات مندرج در صورت وضعیت مالی در ابتدای دوره قبل داشته باشد، تجدید ارائه صورت وضعیت مالی در ابتدای دوره، به‌عنوان اقلام مقایسه‌ای صورت‌های مالی سال جاری، ضروری است

طبق استاندارد حسابرسی 4400 با عنوان ”اجرای روش‌های توافقی رسیدگی به اطلاعات مالی“، ارائه خدمات در چارچوب استاندارد مزبور، به‌عنوان خدمات اطمینان‌بخشی محسوب نمی‌شود. لذا بر اساس مفاد بند 147-290 آیین اخلاق و رفتار حرفه‌ای حسابداران رسمی (مصوب و لازم‌الاجرا از 1/1/1398)، حسابرس مجاز به ارائه همزمان خدمات اطمینان‌بخشی و خدمات حسابرسی در چارچوب استاندارد مزبور، نمی‌باشد.

طبق مفاد بند 19-210 آیین اخلاق و رفتار حرفه‌ای حسابداران رسمی، حسابرسی مجدد صورت‌های مالی که قبلاً توسط حسابرس دیگری حسابرسی شده است، صرفاً در موارد زیر مجاز است:

الف)    در اجرای حکم دادگاه صالحه، که در این صورت موضوع باید به اطلاع جامعه برسد.

ب )    در اجرای استانداردهای حسابرسی.

پ )    در اجرای مقررات جامعه.

بنابراین، حسابرسی مجدد به شرح یاد شده، پس از بررسی و صدور مجوز توسط جامعه، امکان‌پذیر می‌باشد.

نقل ‌و انتقال سهام با رعایت بند ۸ ماده (8) اصلاحیه قانون تجارت از طریق ثبت نقل و انتقالات در دفتر سهام موضوع ماده (40) قانون مزبور، از وجاهت قانونی برخوردار می‌باشد.

با عنایت به مفاد ماده (684) قانون مدنی، عقد ضمان، تضمین و ارائه وثایق از مصادیق معامله است. ضمن اینکه طبق بند ۲۱ استاندارد حسابداری شماره ۱۲ با عنوان افشای اطلاعات در خصوص اشخاص وابسته، تأمین تضمین‌ها و وثایق به‌عنوان معامله تلقی شده است، لذا توافق‌نامه مزبور در شرکت اول از مصادیق معاملات موضوع ماده (129) اصلاحیه قانون تجارت می‌باشد.