پرسش و پاسخ های فنی

چک‌لیست مذکور در رسیدگی به شرکت‌ها و واحدهای بورسی، توسط حسابرسان تکمیل و موارد عدم رعایت چک‌لیست به‌عنوان عدم رعایت مقررات سازمان بورس، در بخش سایر مسئولیت‌های قانونی و مقرراتی حسابرس، درج گردد.

در صورتی که از روش‌ها و دستورالعمل‌ها و آیین‌نامه‌های دهیاری‌ها جهت رسیدگی به صورتحساب کل بودجه و تعادل درآمد و اعتبارات استفاده شود، گزارش حسابرس باید بر مبنای استاندارد 4400 (اجرای روش‌های توافقی و رسیدگی به اطلاعات مالی) انجام شود. در صورتی که صورت‌های مالی بر اساس یک مبنای حسابداری غیر از استانداردهای حسابداری (تعهدی) تهیه شده است، حسابرس باید گزارش خود را در چارچوب استاندارد حسابرسی 800 (ملاحظات خاص در حسابرسی صورت‌های مالی تهیه شده بر اساس چارچوب‌های با مقاصد خاص) ارائه کند.

به‌طور کلی حسابرس باید از صدور گزارش تجدید نظر شده حسابرسی نسبت به صورت‌های مالی یک سال مالی، خودداری نماید. لیکن در شرایط استثنایی با رعایت موارد زیر می‌تواند نسبت به صدور گزارش حسابرسی جدید نسبت به صورت‌های مالی تجدید نظر شده، اقدام نماید.

1 )    واحد مورد گزارش از نوع سهامی عام نباشد.

2 )    تجدید نظر در صورت‌های مالی در جهت رعایت استانداردهای حسابداری و رفع تحریف‌های بااهمیت گزارش حسابرسی اولیه باشد.

3 )    به‌منظور رفع محدودیت مطرح شده در گزارش حسابرسی اولیه نباشد.

4 )    حسابرس نسبت به نبود سوء نیت در این خصوص اطمینان حاصل کند.

5 )    مفاد بندهای 15 و 16 استاندارد حسابرسی 560 در خصوص صدور گزارش تجدید نظر شده، به‌طور کامل رعایت گردد. ازجمله:

الف)    دلایل تهیه صورت‌های مالی تجدید نظر شده، در صورت‌های مالی جدید افشا شود.

ب )    یک بند تأکید بر مطلب خاص و یا یک بند توضیحی در سایر بندهای توضیحی گزارش حسابرس، از این بابت درج گردد.

پ )    تاریخ صورت‌های مالی تجدید نظر شده باید مطابق با تاریخ تصویب صورت‌های مالی جدید باشد.

ت )    تاریخ گزارش جدید حسابرس نباید قبل از تاریخ تصویب صورت‌های مالی تجدید نظر شده باشد.

ث )    روش‌های مندرج در بندهای 6 و 7  استاندارد حسابرسی 560 باید تا تاریخ گزارش جدید حسابرس، اجرا شود.

ج )     نسبت به آگاه شدن کلیه دریافت‌کنندگان صورت‌های مالی صادر شده قبلی، از صدور گزارش تجدید نظر شده حسابرس درباره صورت‌های مالی جدید، اطمینان حاصل کند.

اگر حسابرس بر اساس رسیدگی‌های انجام شده طبق دستورالعمل حسابرسی، از رعایت کلیه قوانین و مقررات مربوط به بیمه و سازمان تأمین اجتماعی توسط واحد مورد رسیدگی اطمینان یابد و مطمئن شود که با توجه به رسیدگی انجام شده، آنچه که در حساب‌ها منظور گردیده بابت برآورد بدهیهای مربوط کافی بوده و بدهیهای محتملی نیز وجود ندارد، در چنین شرایطی نیازی به درج بند شرط در گزارش حسابرس مستقل نیست.

آثار بندهای مطروحه در گزارش حسابرسی صورت‌های مالی واحد تجاری وابسته، در صورت اهمیت باید در گزارش حسابرسی صورت‌های مالی گروه یا مجموعه، در بند مبانی تعدیل ارائه شود.

در رسیدگی به تعهدات ارزی ناشی از اجرای مفاد ماده 46 قانون رفع موانع تولید رقابت‌پذیر و ارتقای نظام مالی کشور، طبق قراردادها و گزارش‌های نمونه که توسط سازمان حسابرسی با بانک مرکزی توافق شده است، عمل شود.

با توجه به این‌که عدم اظهارنظر می‌تواند منجر به اظهارنظر مقبول، مشروط و یا مردود شود، لذا اظهارنظر مردود ارائه می‌شود.

در گزارش بررسی اجمالی حسابرس مستقل نسبت به صورت‌های مالی میان دوره‌ای شرکت‌های پذیرفته شده در بورس، ضمن توجه به استاندارد حسابرسی 250 با عنوان ”ارزیابی رعایت قوانین و مقررات در حسابرسی صورت‌های مالی“، چک‌لیست‌های مورد نظر سازمان بورس و اوراق بهادار نیز تکمیل و موارد عدم رعایت گزارش گردد.

با توجه به مفاد بند 7 استاندارد حسابداری شماره 21 با عنوان ”حسابداری اجاره‌ها“، از آنجایی که در اجاره‌های سرمایه‌ای تمامی مخاطرات و مزایای ناشی از مالکیت دارایی منتقل می‌شود، لذا در صورتی که ابهام جدی و بااهمیتی در پرداخت دیون و انتقال مالکیت وجود نداشته باشد، تجدید ارزیابی اراضی فوق‌الذکر و انتقال مازاد آن به حساب سرمایه طبق قوانین و مقررات مربوط، بلامانع است.