روز گذشته، هجدهم آذرماه، نهمین کنفرانس انجمن حسابداری مدیریت ایران، برگزار شد. در این همایش، سید محمد علوی، دبیرکل جامعه حسابداران رسمی ایران به معضل حقالزحمه مؤسسات حسابرسی پرداخت. وی در ابتدای سخنان خود ضمن تشکر از انجمن حسابداری مدیریت ایران بابت برگزاری این همایش و شادباش روز حسابدار، منابع درآمدی مؤسسات حسابرسی در ایران و جهان را مقایسه و تصریح کرد: در ایران بهطور متوسط بیش از 90 درصد درآمد مؤسسات حسابرسی ناشی از حقالزحمهی حسابرسی صورتهای مالی است در صورتیکه این نسبت در سایر کشورها بهطور متوسط کمتر از 40 درصد است.
علوی در این زمینه به محدودیت موجود در قانون استفاده از خدمات تخصصی و حرفهای حسابداران ذیصلاح بهعنوان حسابدار رسمی اشاره و تأکید کرد که این قانون خدمات مؤسسات حسابرسی را منحصر به حسابرسی صورتهای مالی و بازرسی قانونی کرده و بدین ترتیب مانع از رشد و توسعه سایر خدمات تخصصی و حرفهای ازجمله حسابرسی عملیاتی در مؤسیات حسابرسی عضو جامعه حسابداران رسمی ایران شده است.
دبیرکل جامعه حسابداران رسمی ایران افزود که در سایر کشورها نیز خدمات حسابرسی صورتهای مالی معمولاً دارای حاشیه سود پایین، حقالزحمه بر مبنای ساعت کار (فروش زمان) و نرخ رشد سالیانه اندک، فصلی بودن کار، ضربالاجلهای غیرمنطقی، استهلاک بالا، فشار و استرس کاری مداوم و ریسک احتمال دادخواهی است. به همین دلیل تمرکز صرف فعالیت و خدمات مؤسسات حسابرسی به حسابرسی صورتهای مالی هم به لحاظ درآمدی و هم به منظور حفظ نیروی انسانی در جهان شکست خورده است. وی تأکید کرد که از همین روست مؤسسات حسابرسی در جهان به سمت تنوع در ارائه خدمات تخصصی و حرفهای رفتهاند.
دکتر علوی با توضیح انواع خدمات غیرحسابرسی مؤسسات گفت که این خدمات به طور نسبی دارای حاشیهی سود بالا، حقالزحمه برمبنای توانایی و برند، مزیت برای کارکنان، افزایش توانایی آنها و کاهش فشار کاری و استرس است وی گفت سهم بالای این درآمدها در مجموع درآمدهای مؤسسات، ارتقای استقلال مؤسسه در عدم وابستگی به صاحبکاران حسابرسی را به ارمغان آورده و باعث رشد و توسعه مؤسسات حسابرسی در جهان شده است.
دبیرکل جامعه در بخش پایانی سخنان خود تأکید کرد که در ایران نیز باید به این سمت حرکت کنیم تا بر بحرانهای موجود مؤسسات حسابرسی غلبه کنیم. تأکید صرف بر افزایش حقالزحمهی حسابرسی بیش از نرخ تورم در کوتاهمدت میسر نیست. لذا برای پایداری حرفه حسابرسی و تأمین کیفیت حسابرسی باید از تجربیات جهانی درس بگیریم. اولین اقدام نیز ورود سایر خدمات تخصصی و حرفهای به قانون حسابداران رسمی است که در طرح جامع حسابداری و حسابرسی لحاظ شده است. وی گفت پیگیر این موضوع هستیم و در این زمینه با قانونگذاران به صورت دایم تعامل داریم، اما در عین حال مؤسسات حسابرسی نیز برای تداوم فعالیت، تابآوری، رشد و توسعه باید همسو با تجربیات جهانی در این زمینه به ارائه خدمات غیر حسابرسی و تنوعبخشی به خدمات خود روی بیاورند. ◾️